Tấm ảnh và lần gặp người cha anh hùng trong đêm Tết Mậu Thân


14-02-2018
Trong căn nhà ở 47/6 Nguyễn Du (Đà Nẵng), chị Mai Thị Thái, bùi ngùi thắp nén hương lên bàn thờ cha mình. Kỷ vật chị có là tấm ảnh duy nhất về người cha chụp trên chiến khu như mỉm cười với con gái út. Đó là Anh hùng Lực lượng vũ trang Mai Đăng Chơn, quê Đà Nẵng, nguyên Phó Bí thư Đặc khu ủy Quảng Đà, Phó Chính ủy Mặt trận 4.

Đó là đêm 28 tết. Bộ Tư lệnh Mặt trận 4 về nhà chị ở chân núi Non Nước trước lúc xuất quân. Mẹ bảo chị qua hàng xóm ngủ. Nhưng nghe bà con thì thầm “Ba mày về đó”, vậy là chị băng bộ trong đêm tối chạy về gặp cha cho bằng được. Cha đi biền biệt, chị chỉ mong một lần được gặp nên kiên trì nép cây cột đứng nhìn, chờ đợi mọi người xong cuộc họp. Chui từ dưới hầm lên, gặp con gái, ông bế phốc lên, hôn vào má, hỏi thăm đủ chuyện. Khoảng khắc yêu thương thật ngắn ngủi và ba chị lại đi. Chi gặp lại ba khi hôm sau cùng bà con thôn Trà Lộ xuống đường, rồi chị bị lạc tận Trung Lương (Hòa Xuân). Một cô đằng mình dẫn chị qua nhà cơ sở nơi có nhóm người trải bản đò giữa nhà bàn chuyện quân và nói “Ba cháu ở đây”. Chị rúc dưới phản, không dám lên. Lúc ấy chỉ cần nhìn thấy ba an toàn là chị vui rồi. Vậy mà đúng mồng Một tết, người cha thân yêu không còn nữa.

Chị Thái bồi hồi: “Mẹ tôi biết ba hy sinh mà không dám khóc vì sợ bà nội biết, chỉ buổi tối lén xuống hầm thổn thức. Bà nội chỉ có mỗi mình ba tôi là con trai duy nhất, nên thương lắm. Như chừng đoán ra, mấy tháng sau đó bà suy sụp hẳn, trước khi mất, gọi ba lần tên cha tôi. Ba hy sinh không bao lâu thì chị gái tôi và người anh trai cũng lần lượt ngã xuống. Mẹ tôi đau khổ lắm”. Chia sẻ nỗi đau với gia đình, sau giải phóng vào dịp giỗ, tết, đồng chí Hồ Nghinh, nguyên Bí thư Tỉnh ủy Quảng Nam - Đà Nẵng khi còn sống và nhiều đồng đội đều đến nhà thăm hỏi. Một con đường và một ngôi trường ở quê hương đã được mang tên ông. Những cán bộ của Vùng 3 Hòa Vang luôn coi anh em của chị như con cháu thân thương trong nhà. Ngày 20/7/2012, Uỷ ban nhân dân thành phố Đà Nẵng đã tổ chức lễ đón nhận danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân truy tặng cho liệt sĩ Mai Đặng Chơn.


Anh hùng, liệt sĩ Mai Đăng Chơn.

Ông Lê Thanh Vân, nguyên Trưởng ban tổ chức chính quyền tỉnh Quảng Nam- Đà Nẵng vừa là đồng hương vừa là đồng chí với Mai Đăng Chơn kể về bản lĩnh và mưu trí của người anh hùng với tất cả niềm tự hào. Chuyện vượt ngục của ông là một kỳ tích. Năm 1956, trên đường đi công tác, Bí thư Huyện ủy, kiêm Chính trị viên Huyện đội Hòa Vang Mai Đăng Chơn đã bị địch phục bắt và chịu mọi mọi cực hình tàn khốc. Về nhà lao Hội An, quan sát thấy địch sơ hở khu vực nhà vệ sinh, ông tìm cách trốn thoát. 12 giờ đêm ông và đồng chí Phạm Công Ẩn đã ra khỏi nhà lao, qua xã Điện Nam (Điện Bàn), cả hai nằm im lìm phơi nắng suốt một ngày dưới rãnh khoai để tối hôm đó trở về Hòa Hải.     

“Ít thấy ai như Mai Đăng Chơn” - ông Vân nói trong xúc động. Sau lần vượt ngục, cơ sở tạo điều kiện để ông ra Bắc chữa bệnh, nhưng ông nhất định không đi. Trận đánh Mậu Thân 1968 cũng thế, đúng ra theo kế hoạch, ông không phải đi cùng R20 và có thể đã không hy sinh. Nhưng ông nói rằng ông thành thạo địa hình vùng này, vì thế phải có mặt. Con người của Mai Đăng Chơn là như vậy, trọn vẹn nghĩa tình, luôn nhận phần khó, sự hy sinh về mình. Hồi ông ở trên núi, sau khi ra tù, nhân dân thấy ông ốm yếu quá, biếu ông hộp ruốc, cá kho bỏ vào lon ly-gô để ông bồi dưỡng, nhưng ông đều chia cho anh em cùng ăn. Sức khỏe kém đi không vững nhưng ông không bao giờ chịu ngồi nhà mà cố đi cơ sở. Những đêm tối trời, anh em khiêng ông xuống núi để ông nắm tình hình sau đó khiêng về lại. Trong bất cứ trường hợp nào, ông luôn điềm tĩnh, khoan thai, nhỏ nhẹ với đồng đội. Chính ông đã thắp lửa niềm tin của đội ngũ cán bộ Vùng 3 Hòa Vang, để bây giờ cứ đến ngày giải phóng Đà Nẵng, mỗi lần gặp mặt, ai nấy đều nhắc đến ông với cả niềm thương tiếc sâu xa.


Tấm ảnh về người cha Mai Đăng Chơn khi còn ở chiến khu của chị Mai Thị Thái.

Người đánh Trung Lương, Cồn Dầu Tết Mậu Thân 1968, ông Võ Thanh Ba, nguyên Trợ lý tham mưu của Mặt trận 44, hiện ở tại thị trấn Vĩnh Điện (Điện Bàn) vẫn nhớ rất rõ những giây phút sát cánh cùng Phó Bí thư Đặc khu ủy Mai Đăng Chơn. “Đêm 30/1 tức 29 tết, Tiểu đoàn R20 thực hiện chỉ lệnh của Bộ Tư lệnh Mặt trận 4 thọc sâu vào bên trong đánh chiếm Bộ Tư lệnh Quân đoàn 1 ngụy, hỗ trợ cho quần chúng nổi dậy, tạo điều kiện cho Sư đoàn 2, Quân khu 5 tiến công vào. Tuy nhiên ngay từ đầu, do kế hoạch hợp đồng bị trục trặc, địch biết trước và phản kích quyết liệt. Đồng chí Mai Đăng Chơn, Phó Bí thư Đặc khu ủy Quảng Đà luôn sát cánh cùng Tiểu đoàn. Không vượt được sông Cẩm Lệ, Thường vụ Đặc khu ủy quyết định chuyển phương án chiến đấu, tiến công tiêu diệt Cồn Dầu, làm chủ Trung Lương, đánh địch phản kích.

Tôi nhớ lúc đó anh Chơn vẫn rất bình tĩnh, khoan thai, vấn thuốc hút như không có chuyện gì xảy ra. Xác định cuộc chiến đấu rất ác liệt, đêm trước, anh Chơn đã bảo chúng tôi giấu hết quân tư trang ở vùng cát Hòa Hải. 11 giờ đêm, cấp trên điện về bảo dừng lại không đánh nữa do chưa khớp giờ. Anh Chơn bảo bây giờ chỉ có tiến không có lùi, phải đánh đến viên đạn cuối cùng vì không có con đường nào khác. Anh rành mạch phân công từng hướng cụ thể cho các bộ phận. Đúng như anh dự kiến, cuộc chiến đấu diễn ra hết sức căng thẳng. Gần sáng, ngụy điều động 2 tiểu đoàn biệt động quân, 1 tiểu đoàn bộ binh, 4 xe tăng, trên không hàng chục máy bay kéo đến bao vây, phản kích. Anh bảo tôi cố vượt ra khỏi Trung Lương để bám theo anh em R20, nhưng rồi đạn bắn dữ quá, tôi bị thương, bị địch bắt, mãi mấy năm sau mới được trao trả. Trước đó phía anh Mai Đăng Chơn cũng đã im tiếng súng, tôi biết rằng anh đã hy sinh…”

Chị Mai Thị Thái nói rằng chiến tranh đã lùi xa nhưng nỗi nhớ không thể nào nguôi ngoai. Nơi cha chị ngã xuống bây giờ là khu dân cư Hòa Xuân sầm uất. Mỗi khi đi qua chị như thấy, bóng dáng giây phút cuối oanh liệt của người cha thân yêu đã chiến đấu đến viên đạn cuối cùng./.


Nguồn: Hồng Vân – Quân khu 5
14-02-2018
Các bài viết gần đây
Các bài viết cùng chuyên mục
THƯ VIỆN Video

s