Chiến dịch Đông Bắc 2


07-04-2017
Chiến dịch Đông Bắc 2 (từ ngày 4/3-27/4/1949), chiến dịch tiến công quân Pháp trên địa bàn 2 tỉnh Quảng Yên và Hải Ninh (nay thuộc tỉnh Quảng Ninh), nhằm tiêu diệt một bộ phận sinh lực và đánh lạc hướng địch, củng cố và phát triển cơ sở cách mạng vùng Đông Bắc, phối hợp với chiến dịch Cao Bắc Lạng (15/3-30/4/1949). Lực lượng tham gia chiến dịch tương đương 2 trung đoàn, gồm 3 tiểu đoàn (426, 215, Minh Hổ), các đại đội độc lập của Trung đoàn bộ binh 98 cùng LLVT địa phương Quảng Yên, Hải Ninh, Hòn Gai và Lộc Bình. Chiến dịch diễn ra 2 đợt:

 Đợt 1 (từ 4 đến 31 tháng 3), tập trung chủ lực tác chiến trên đường số 4 và đường số 13; nghi binh kiềm chế mặt Đông Triều, Phả Lại, Lục Nam.

Ngày 4/3/1949, chiến dịch mở màn, 2 Tiểu đoàn 426 và 215 của Trung đoàn 59 và Trung đoàn 98 tổ chức phục kích tại Điền Xá, diệt 80 tên lính Pháp và Âu-Phi (trong đó có một quan hai Pháp); bắt sống 23 tên, làm bị thương 5 tên; phá huỷ 16 xe, bắn bị thương 2 xe. Ta thu toàn bộ vũ khí gồm 1 trung liên, 5 Si-ten, 2 Mat, 15 súng trường, 2 súng ngắn, 1 rađiô,1 vô tuyến điện, 10 hòm ắc quy và nhiều quân trang quân dụng.   

Từ 5 đến 31/3, bộ đội ta liên tiếp hoạt động tác chiến trên chiến trường; đánh bốn trận phục kích tại Khe Nhắng, Bãi Dài, Cầu Lý, Nam Tào và trên sông Lục Nam vào các ngày 7, 10, 20 và 23 tháng 3. Diệt 48 tên địch, làm bị thương 16 tên, bắt sống 9 tên; thu 3 trung liên, 1 súng cối, 2 Các-bin, 13 súng trường, 2 Tôm-sơn, 2 Si-ten; bắn hỏng 1 xe vận tải và 2 ca nô, phá huỷ 2 trọng liên 12,7mm và 2 súng cối, thu nhiều quân trang, quân dụng.    

Ngày 5 và 22/3 ta đánh phục kích bằng địa lôi trên đường 13 và 18; diệt 20 tên địch, phá huỷ 1 xe vận tải. Đồng thời trong ngày 7 và 11/3, ta chặn đánh thành công 2 đợt tiến công của địch (lực lượng gồm 800 tên) vào Khe Nhắng và Đồng Khuy, diệt 13 tên, bắt sáu tên, thu một trung liên, một cối 61mm, một Các-bin, tám súng trường và một số quân trang, quân dụng, buộc quân địch phải rút lui.   

Các trận tiến công khác của địch đều bị bộ đội chủ lực kết hợp với bộ đội địa phương và dân quân du kích đánh lui: Ngày 21/3, hơn 1000 quân từ Phả Lại, Đông Triều tiến công Bến Tắm (Chí Linh), Trại Sậu, Lãn Giây (Đông Triều); 26/3, 300 lính Âu – Phi, 200 ngụy binh và khố đỏ từ Đình Lập, Lộc Bình tiến công vào khu Chi Lăng (Lạng Sơn). Đặc biệt ngày 27/3, quân ta tập kích thắng lợi vào thị xã Móng Cái; phá trại giam, giải thoát 200 người, làm chủ thị xã trong 17 giờ (từ 16 giờ ngày 27/ 3 đến 9 giờ ngày 28/3). Ta diệt 120 tên địch (hầu hết là Pháp và Âu-Phi), bắt sống 1 quan tư, tiếp nhận 200 hàng binh ngụy; ta thu 1 xe vận tải, 1 đại bác 37 mm, 5 đại liên, 24 trung liên, 58 tiểu liên, 8 súng cối, 32 Badôka, 800 súng trường, 2 máy vô tuyến điện, ba triệu đồng bạc Đông Dương, phá huỷ 2 xe vận tải và đại bác 105mm.        

Trên thế trận phát triển thuận lợi, ta mở rộng hoạt động ra các vùng xung quanh, đẩy mạnh phát triển và củng cố cơ sở cách mạng; phát triển phong trào chiến tranh du kích. Địch hoang mang dao động ráo riết tăng quân từ Hải Phòng, Hải Dương và Lạng Sơn lên bố trí ở các vị trí: Phả Lại, Lục Nam, Chũ, Mạo Khê, Đông Triều để đối phó với các trận tiến công của ta. Đồng thời chúng tổ chức bao vây và càn quét vùng Thuỷ Nguyên, Kim Môn, Nam Sách để cướp bóc, lùng bắt thanh niên đi lính và tuyên truyền cho Bảo Đại. 

Đợt 2 (từ ngày 1-27/4), cường độ cơ động, vận chuyển của địch giảm, nhưng mỗi lần thực hiện, chúng đề phòng cẩn mật hơn. Các vị trí Ba Chẽ, Phố Cũ và đặc biệt là Khe Tù địch tăng cường công sự và vật chướng ngại. Địch rút quân ở Đông Triều và Thuỷ Nguyên để tiếp viện và chiếm đóng lại Móng Cái. Về ta, tình hình cung cấp không kịp cho nhu cầu kế hoạch, việc điều tra nắm địch trên hướng tiến công chưa đầy đủ, chuẩn bị cơ sở vùng Châu Sơn chưa chắc, nhân công phá hoại không huy động được, do đó kế hoạch phải thay đổi. Ban chỉ huy chiến dịch quyết định các đơn vị phân tán ra các vùng để hoạt động, trong đó tiểu đoàn 215 ở phía Tây Nam đường 18, Tiểu đoàn 426 ở đường số 4. Tiếp đó, bộ đội địa phương và dân quân du kích hoạt động quấy rối phá hoại ở khắp nơi, đặc biệt là các vị trí Chẽ (núi Con Phượng), Lưu Kiệm, Ninh Tân, Yên Hưng, Cẩm Lý, Bãi Thảo, Nam Tào, Chợ Xá. Các hoạt động này tuy không diệt được nhiều sinh lực địch nhưng đã gây khó khăn lúng túng cho chúng và tạo điều kiện cho bộ đội chủ lực chuẩn bị.      

Ngày 18/4, 2 đại đội của Tiểu đoàn 426 phối hợp với Tiểu đoàn Minh Hổ phục kích thắng lợi trên đường 4 khu vực từ Quang Hoài đến Châu Sơn. Ta tiêu diệt gọn quân địch cơ động, thu toàn bộ vũ khí và quân dụng. 

Đêm 27/ 4, Tiểu đoàn 215 phối hợp cùng các đại đội độc lập và dân quân du kích tiến công thị xã Quảng Yên. Sau 1 giờ 45 phút, quân ta chiếm toàn bộ công sở, đốt ba vạn lít xăng, phá huỷ 11 xe cơ giới, nhiều tiền bạc và quân trang quân dụng. Địch tập trung đối phó trên đường số 18, nhất là đoạn Uông Bí - Cẩm Phả. Chúng tổ chức mỗi đợt gần 1.000 quân càn quét ở các điểm: Nam Mậu, Sơn Dương, Kênh Trạo, Làng Cài, Dương Huy, Quang Xa Đông, nhưng hầu hết đều bị quân ta đánh lui. Ta chủ động kết thúc chiến dịch. 

Kết quả, Quân địch bị tiêu diệt 485 tên, bị thương 52 tên, bị bắt 32 tên, đầu hàng hơn 200 tên. Ta thu: 1 pháo 37mm, 1 trọng liên 12,7mm, 8 đại liên, 30 trung liên, 9súng cối, 83 tiểu liên, 841 súng trường, 32 Bađôca, 4 súng ngắn, 15.500 viên đạn và nhiều tiền, quân trang, quân dụng. Phá huỷ 2 pháo 105mm, 1 pháo 37mm, 2 súng cối, 2 trọng liên 12,7mm, 1  xe thiết giáp, 1 xe Háp-tơ-rắc, 4 xe Jeep, 2 cam nhông, 23 xe GMC, 1 máy bay, 2 ca nô và đốt cháy trên hai vạn lít xăng. Ta hy sinh 35 người, bị thương 30 người, kể cả dân quân du kích. /.


Nguồn: Hà Bách
07-04-2017
Các bài viết gần đây
Các bài viết cùng chuyên mục
s