Trung tướng Khuất Duy Tiến - Phần 3 (Hết): Người chắp bút xây dựng kế hoạch Chiến dịch Tây Nguyên


22-03-2018
Tây Nguyên là địa bàn chiến lược cực kỳ quan trọng kể cả của ta và của địch. Bộ đội chủ lực của ta vào Tây Nguyên đã cho thấy rõ chiến lược của Đảng ta, quân đội ta là đẩy nhanh thế và lực lên tầm cao mới, tạo mọi điều kiện thuận lợi để tiến hành tổng tiến công giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.

Trong bối cảnh đó, Sư đoàn 320 (trong đó điển hình là Trung đoàn 64) đã cùng các đơn vị bạn hiệp đồng tác chiến có hiệu quả, đánh thắng nhiều trận quan trọng trên địa bàn chiến lược Tây Nguyên mà tiêu biểu là trận tiêu diệt tiểu đoàn dù số 11 trên điểm cao 1015 án ngữ bờ tây sông Pô Cô để chủ lực của chiến dịch tiến vào Đắc Tô - Tân Cảnh, Võ Định… tiến vào đánh thị xã Kon Tum… tạo tiến triển 1972 trên chiến trường Tây Nguyên. Sau mỗi trận đánh lớn, nhỏ, Trung đoàn trưởng Khuất Duy Tiến càng có thêm nhiều kinh nghiệm chiến trường, tầm nhìn toàn diện hơn, tư duy sắc bén hơn sẵn sàng nhận các nhiệm vụ khó khăn hơn.

Sau trận giải phóng Đức Cơ mở rộng vùng giải phóng đường 19, ông nhận quyết định Phó Tham mưu trưởng Sư đoàn 320 một thời gian, sau đó là Trưởng phòng tác chiến Mặt trận Tây Nguyên.

Tháng 10/1973, Khuất Duy Tiến được ra Bắc dự tổng kết và tập huấn về nghệ thuật chiến dịch, sẵn sàng phục vụ cho nhiệm vụ chiến lược mới. Sau đợt tập huấn, Khuất Duy Tiến nhanh chóng trở lại chiến trường Tây Nguyên.

Tháng 10/1974, Bộ Chính trị họp đánh giá tình hình và hạ quyết tâm chiến lược: Động viên nỗ lực lớn nhất của toàn Đảng, toàn quân và toàn dân ta ở cả hai miền trong thời gian hai năm 1975 - 1976, đẩy mạnh đấu tranh quân sự và đấu tranh chính trị kết hợp với đấu tranh ngoại giao làm thay đổi nhanh chóng và toàn diện so sánh lực lượng trên toàn miền Nam theo hướng có lợi cho ta, nhất trí thông qua phương án chọn Tây Nguyên làm hướng tiến công chiến lược trong năm 1975.


Bộ Chính trị Trung ương Đảng quyết định mở cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân 1975 - Ảnh Tư liệu BTLSQSVN.

Tháng 9/1974, Quân ủy Trung ương và Bộ Tổng Tư lệnh chính thức giao nhiệm vụ cho Bộ Tư lệnh Mặt trận Tây Nguyên mở chiến dịch Nam Tây Nguyên. Phòng tác chiến lập tức lập kế hoạch chuẩn bị chiến trường hướng Đức Lập.

Để hoàn thành tốt nhiệm vụ chiến dịch, Đảng ủy Mặt trận họp dưới sự chủ trì của đồng chí Đặng Vũ Hiệp - Chính ủy; đồng chí Vũ Lăng - Tư lệnh đã diễn ra sôi nổi và kết luận: Vấn đề có ý nghĩa quyết định đầu tiên là công tác chuẩn bị chiến trường phải thực sự chính xác và tỉ mỉ. Xác định rõ điều đó, là người chủ trì cơ quan tác chiến, Khuất Duy Tiến cùng đội ngũ cán bộ cơ quan tác chiến lập tức tổ chức việc đi chuẩn bị chiến trường, xây dựng kế hoạch chiến dịch bao gồm: Kế hoạch triển khai đường cơ động trên các hướng, các mũi chiến dịch; kế hoạch cơ động lực lượng; kế hoạch nghi binh chiến dịch; kế hoạch tập kết bộ đội; kế hoạch đảm bảo hậu cần kỹ thuật…

Đồng thời lập kế hoạch tiếp nhận cơ sở vật chất, gạo, đạn, thuốc men, tiếp nhận các đơn vị mới đến tăng cường các đơn vị binh chủng kỹ thuật của Bộ phải được tổ chức chu đáo, bí mật, an toàn. Công tác bảo quản, sửa chữa vũ khí, phương tiện xe máy phải bảo đảm tối đa hệ số kỹ thuật các phương tiện hiện có. Công tác Đảng, công tác chính trị tư tưởng phải nhằm nâng cao ý chí quyết tâm chiến đấu, sức mạnh chiến đấu tổng hợp của mọi đơn vị, mọi binh chủng, phát động thi đua hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ lịch sử, với khẩu hiệu hành động: “Trường Sơn chuyển mình, Pô Cô dậy sóng, quét sạch quân thù, giải phóng Tây Nguyên”.

Trên cương vị mới, nhiệm vụ nặng nề, khó khăn chồng chất nhưng cũng là cơ hội để Trưởng phòng Tác chiến Khuất Duy Tiến có điều kiện trưởng thành hơn. Cũng từ vị trí đó, Khuất Duy Tiến được gần hơn với những vị tướng tài năng nhưng hết sức sâu sát.

Ngày 12/1/1975, Bộ Tư lệnh Mặt trận Tây Nguyên nhận được điện của Bộ Tổng Tham mưu do đồng chí Lê Ngọc Hiền - Phó Tổng Tham mưu trưởng ký phải chuẩn bị thêm mục tiêu Buôn Ma Thuột.

Ngày 21/1/1975, đồng chí Lê Ngọc Hiền trực tiếp vào Tây Nguyên phổ biến chỉ thị của Thường vụ quân ủy Trung ương điều chỉnh phạm vi chiến dịch gồm 3 tỉnh Đắc Lắc, Phú Bổn, Quảng Đức, trọng điểm là Đắc Lắc, mục tiêu chủ yếu là Buôn Ma Thuột. Hướng phát triển chủ yếu là Phú Yên (theo đường 7). Hướng phối hợp là đường 19 và đường 21. Hướng kiềm chế và nghi binh là Plây Cu và Kon Tum. Điều đó, đã cho thấy tình hình đã phát triển rất mau lẹ, Bộ liên tục thay đổi nhiệm vụ chiến lược đối với Tây Nguyên.


Sơ đồ Chiến dịch Tây Nguyên (từ 4/3-3/4/1975).

Những ngày chuẩn bị phương án tác chiến đột phá vào Buôn Mê Thuột là những ngày sôi nổi, quyết liệt của cơ quan tác chiến. Khuất Duy Tiến được giao làm Tổ trưởng Trung tâm nghiên cứu chiến thuật đề xuất phương án đánh thị xã Buôn Mê Thuột. Hàng loạt kế hoạch được xây dựng để thực hiện phương án này.

Mất Buôn Mê Thuột, địch rơi vào hoảng loạn, tan vỡ từng mảng. Qua 23 ngày đêm liên tục chiến đấu (từ 3/3 đến 25/3/1975) với ba trận then chốt quyết định: Mở đầu là trận đánh chiếm Buôn Mê Thuột; tiếp đến là tiêu diệt hoàn toàn tập đoàn phản kích (Sư đoàn 23 cùng Liên đoàn biệt động ngụy quân số 21); trận đại truy kích Cheo Reo - Củng Sơn (16 đến 24/3/1975) tiêu diệt hoàn toàn khối chủ lực Quân khu 2 - Quân đoàn 2 ngụy trên đường số 7, đập tan ý đồ co cụm lớn giữ vùng đồng bằng Khu 5 của quân ngụy Sài Gòn.

Chiến dịch Tây Nguyên toàn thắng, hơn 28 nghìn quân địch bị loại khỏi vòng chiến. Tây Nguyên sạch bóng quân thù. Trên 60 vạn nhân dân các dân tộc giành lại quyền làm chủ.

Tây Nguyên được hoàn toàn giải phóng, bước ngoặt lớn cũng là thời cơ lớn đến với chúng ta. Khối chủ lực Tây Nguyên tiến về giải phóng các tỉnh đồng bằng Nam Trung bộ trong sự đón tiếp vui mừng của nhân dân. Ngày 27/3/1975, Phó Tổng Tham mưu trưởng Hoàng Văn Thái điện thông báo quyết định của Bộ Chính trị thành lập Quân đoàn 3. Bộ Tư lệnh do đồng chí Vũ Lăng làm Tư lệnh; Đặng Vũ Hiệp làm Chính ủy và các Phó Tư lệnh, Phó Chính ủy, các cơ quan được mau chóng kiện toàn. Người chiến sĩ Tây Nguyên liên tiếp có những bước lớn mạnh, trưởng thành mới.

Chiến dịch Huế - Đà Nẵng đã giáng cho Ngụy quyền Sài Gòn đòn chiến lược thứ hai, đẩy chúng vào tình thế cực kỳ bi đát (2 trong số 4 quân khu của địch bị xóa sổ, 12 tỉnh với trên 8 triệu dân được giải phóng). Về phía ta, khí thế giải phóng miền Nam dâng lên mạnh mẽ. Lực lượng quân sự, chính trị của ta dồi dào, sung sức, sẵn sàng tiến vào giải phóng miền Nam.

Ngày 31/3, Bộ Chính trị họp đánh giá tình hình đã kết luận: “…Trận quyết chiến chiến lược của quân và dân ta bắt đầu, nhằm hoàn thành Cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân ở miền Nam và thực hiện hòa bình, thống nhất Tổ quốc… Nắm vững hơn nữa thời cơ chiến lược với tư tưởng Thần tốc, táo bạo, bất ngờ, chắc thắng, có quyết tâm lớn, thực hiện tổng công kích”.

Cả nước tập trung sức người, sức của cho trận đánh cuối cùng. Trên khắp chiến trường, thực hiện sự chỉ đạo của Quân ủy Trung ương, bộ đội ta dũng mãnh tiến về hướng Sài Gòn. Quân đoàn 3 ngay sau khi giải phóng Phú Yên, Nha Trang, Cam Ranh, đã nhận mệnh lệnh thần tốc tiến về Sài Gòn.


Đánh chiếm Bộ Tư lệnh Sư đoàn 23 ngụy ở Buôn Mê Thuột, 10/3/1975 - Ảnh Tư liệu BTLSQSVN.

Ngày 14 và 15/4/1975, Bộ Tư lệnh Quân đoàn 3 giao nhiệm vụ cho các Sư đoàn 316, 320 và các đơn vị của Quân đoàn sẵn sàng xuất kích. Trong đội hình dũng mãnh với khí thế triều dâng thác đổ của 5 cánh quân tiến về Sài Gòn, người chiến sĩ Quân đoàn 3 đã hoàn thành xuất sắc các mục tiêu được giao, lập lên những chiến công góp phần vào mùa Xuân toàn thắng năm 1975.

Nhân dân xuống đường hò reo đón chào bộ đội giải phóng. Cờ đỏ sao vàng, cờ Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam bay rợp các đường phố. Bà con cô bác, nam nữ thanh niên, các cháu thiếu nhi vây quanh các anh bộ đội, vây quanh những chiếc xe tăng, những khẩu pháo còn vương bụi khói chiến trường. Trên khuôn mặt ai nấy đều hân hoan rạng rỡ. Đó là niềm vui giải phóng của cả dân tộc Việt Nam mong đợi suốt 21 năm. Trong giờ phút hào hùng của lịch sử, mọi người đều xúc động nhớ tới Bác Hồ. Bác Hồ ơi! Vâng theo Di chúc của Người, chúng con đã thực hiện trọn vẹn điều Bác hằng mong “Đánh cho Mỹ cút” và hôm nay chúng con đã “Đánh cho ngụy nhào”, non sông thu về một mối, Nam - Bắc sum họp một nhà!

Lúc này đây, Khuất Duy Tiến trong giây phút vinh quang tột cùng đã lặng đi nhớ về những đồng đội đã khuất, những người lính biết chắc sẽ có ngày chiến thắng mà không đến được đã nằm lại nơi rừng sâu suối vắng, đã nằm lại trong lòng nhân dân và đất đai Tổ quốc trong cuộc trường chinh binh lửa. Khuất Duy Tiến nhớ về người cha, người mẹ kính yêu cả một đời lam lũ hy sinh vất vả nhường nhịn cho con, cho đất nước. Ông nhớ người vợ nhỏ hiền thục nết na biền biệt xa chồng và những đứa con thơ chỉ loáng thoáng nhìn thấy bố trong những năm dằng dặc. Ông nhớ về ngôi đình cổ Đại Đồng có những cột gỗ rêu phong trên phiến đá mấy trăm năm. Ngày toàn thắng cũng là ngày hội non sông, cũng là ngày cho mỗi người lính thấy sự quý giá vô cùng của hòa bình./.

(Hết)


Nguồn: Trung tá, Nhà văn Phùng Văn Khai
22-03-2018
Các bài viết gần đây
Các bài viết cùng chuyên mục
BẢO VẬT QUỐC GIA
THƯ VIỆN Video
s