Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam với kết nối số


18-05-2018
Cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư tạo ra cơ hội để chuyển hóa thành các nội dung, dữ liệu số. Trong xu hướng đó, Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam cũng đang không ngừng đổi mới, hội nhập những cách tiếp cận mới nhằm đưa bảo tàng đến gần hơn với công chúng, đặc biệt là từng bước số hóa các tài liệu, hiện vật và xây dựng Bảo tàng điện tử tương tác 3D.

Định nghĩa của Hội đồng bảo tàng quốc tế ICOM thông qua tại Stavanger (Na Uy) 1995 coi: “Bảo tàng là một thiết chế phi vụ lợi hoạt động lâu dài phục vụ cho xã hội và sự phát triển của xã hội, mở cửa cho công chúng đến xem, có chức năng sưu tầm, bảo quản, nghiên cứu, tuyên truyền và trưng bày các bằng chứng vật chất con người và môi trường sống của con người vì mục đích nghiên cứu, giáo dục và thường thức”.

Với sự thay đổi về nhận thức từ chỗ bảo tàng lấy hiện vật làm trung tâm sang lấy cộng đồng xã hội làm trung tâm, vai trò giáo dục trong bảo tàng ngày càng được coi trọng, tác động mạnh mẽ, tích cực đến các hoạt động khác của bảo tàng. Đối với Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam - một trong 6 bảo tàng quốc gia và là bảo tàng đầu hệ của hệ thống bảo tàng Quân đội, cũng đang từng bước tiếp cận công nghệ số để đưa giá trị tuyên truyền, giáo dục đến gần hơn với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam đã từng bước đổi mới phương pháp trưng bày theo hướng của bảo tàng hiện đại, chú trọng thiết kế đồ họa làm cho trưng bày hấp dẫn hơn; áp dụng mạnh mẽ công nghệ hiện đại vào các hoạt động của bảo tàng, như tăng cường sử dụng công nghệ thông tin vào quản lý và khai thác thông tin hiện vật bảo tàng; áp dụng công nghệ và vật liệu mới vào bảo quản hiện vật bảo tàng; từng bước triển khai số hóa, tư liệu hóa hoạt động.


Mẫu phiếu ảnh sau khi được số hóa và quản lý bằng phần mềm - Ảnh BTLSQSVN.

Ngay từ năm 2014, bước đầu thực hiện Dự án xây dựng Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam ở vị trí mới, Bảo tàng đã xây dựng các dự án thành phần, trong đó có dự án “Tư liệu hóa, số hóa hiện vật bảo tàng”. Nội dung đặt ra yêu cầu từng bước tư liệu hóa, số hóa tài liệu hiện vật của bảo tàng nhằm giúp cho việc quản lý, tra cứu nhanh chóng, kịp thời thuận lợi hơn cho việc phục vụ trưng bày mới của bảo tàng.

Thực hiện nhiệm vụ đó, Bảo tàng đã triển khai kế hoạch viết phần mềm: Quản lý hiện vật; Đăng ký hiện vật; Quản lý tra cứu phim, ảnh tư liệu lịch sử. Sau một thời gian, các kỹ sư công nghệ thông tin và cán bộ kiểm kê của bảo tàng đã phối hợp nhập dữ liệu hình ảnh, tài liệu, hiện vật để chạy thử; hiệu đính sửa chữa, vận hành, sau đó bảo vệ thành công phần mềm và thông qua Hội đồng nghiệm thu của bảo tàng và đưa và khai thác, sử dụng.

Trong công tác trưng bày, ngay từ năm 2014, Bảo tàng đã chủ động triển khai, ứng dụng công nghệ tương tác 3D vào một số hoạt động trưng bày chuyên đề, triển lãm và được công chúng, khách tham quan trong và ngoài nước quan tâm, đánh giá cao bởi hiệu quả của nó. Từ kinh nghiệm thực tế đó, năm 2016, Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam đã triển khai “Xây dựng chương trình giáo dục truyền thống lịch sử quân sự Việt Nam tại vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo bằng công nghệ tương tác 3D”.

Một trong những điếm mới trong ứng dụng công nghệ tương tác 3D mà Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam thực hiện là ghi hình thuyết minh viên đối với các điểm tham quan giúp người xem có thể tiếp thu đầy đủ nội dung bằng cả hình ảnh và âm thanh. Giải pháp đó giúp nội dung tuyên truyền phong phú, hình thức sinh động, hấp dẫn hơn.


Lễ bàn giao Bảo tàng điện tử 3D tại Trường Sa, tháng 5/2017 - Ảnh BTLSQSVN.

Đây là dự án có ý nghĩa quan trọng trong việc giáo dục truyền thống lịch sử quân sự Việt Nam tới cán bộ, chiến sĩ và nhân dân vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo, hướng tới mở rộng xây dựng chương trình tư liệu 3D cho các bảo tàng trong hệ thống bảo tàng quân đội và các di tích lịch sử tiêu biểu. Trong tương lai, đây cũng là công cụ quảng bá rất hữu hiệu ra phạm vi toàn cầu, thu hút du khách trong nước và quốc tế đến tham quan Bảo tàng.

Hiện nay, bảo tàng đang từng bước triển khai thực hiện Dự án xây dựng Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam mới theo chỉ đạo của Thường vụ Quân ủy Trung ương và Bộ Quốc phòng với mục tiêu: “Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam là thiết chế đa năng, tổng hợp, đặc biệt quan trọng, tiêu biểu của thủ đô Hà Nội và của quốc gia, có quy mô lớn, hiện đại, tiên tiến, phản ánh toàn diện, sâu sắc; có hệ thống, đa dạng, phong phú, hài hòa, hấp dẫn lịch sử quân sự Việt Nam qua các thời đại”.

Bằng nhiều hình thức phong phú và hấp dẫn, từng bước áp dụng những tiến bộ của cuộc cách mạng công nghệ, Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam đã góp phần giáo dục cho công chúng, đặc biệt là các cán bộ, chiến sĩ và thế hệ trẻ truyền thống yêu nước, ý thức, lòng tự hào dân tộc, đạo đức lối sống của dân tộc Việt Nam, truyền thụ những tri thức quân sự Việt Nam qua những hiện vật bảo tàng. Những hiện vật gốc được gìn giữ, trưng bày tại bảo tàng kết tinh truyền thống, trí tuệ, bản lĩnh, sự sáng tạo, tài thao lược, nghệ thuật quân sự “lấy ít địch nhiều, lấy nhỏ thắng lớn”, “lấy chí nhân để thay cường bạo”, nghệ thuật chiến tranh nhân dân của cha ông qua hàng nghìn năm lịch sử. Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam là cầu nối giữa quá khứ với hiện tại giúp cán bộ, chiến sĩ và thế hệ trẻ tìm hiểu quá khứ, hiểu được hiện tại và dự kiến cho tương lai./.


Nguồn: Thanh Tâm
18-05-2018
Các bài viết gần đây
Các bài viết cùng chuyên mục
s