Cuộc đổ bộ đường biển vào Tà Lơn trong chiến dịch Tây Nam năm 1979


08-07-2018
Sau đại thắng mùa Xuân năm 1975, trong lúc quân và dân ta đang ra sức lao động sản xuất, ổn định và phát triển kinh tế, hàn gắn vết thương chiến tranh thì tập đoàn phản động Pôn Pốt Iêng-xa-ri liên tiếp đưa quân đánh chiếm, tàn sát dã man đồng bào dọc tuyến biên giới dài gần 800km phía Tây Nam của Tổ quốc, gây nhiều đau thương cho nhân dân ta.

Đến năm 1978, cuộc xung đột biên giới đã trở thành cuộc chiến tranh thực sự, 19 sư đoàn quân Pôn Pốt tiến công xâm lược, gây chiến tranh ở biên giới Tây Nam. Hàng ngàn nhân dân Việt Nam bị chúng tàn sát dã man, nhiều làng mạc, thị trấn bị tàn phá.

Hưởng ứng lời kêu gọi của Mặt trận dân tộc cứu nước Campuchia, giúp bạn cũng là tự giúp mình. Cùng với các lực lượng của Quân đội ta giúp nhân dân Campuchia đánh đổ chế độ diệt chủng Khơ-me đỏ, Quân chủng Hải quân đã tập trung toàn bộ lực lượng vừa chiến đấu tốt ở hướng Bắc, hướng Đông đồng thời nhanh chóng tiến hành việc kiện toàn, củng cố các đơn vị đóng quân ở hướng Nam bảo đảm đầy đủ cơ sở vật chất, phương tiện chiến đấu và nâng cao chất lượng bộ đội về mọi mặt. Đến tháng 12/1978, mọi công tác chuẩn bị chiến đấu của Quân chủng ở hướng Tây Nam theo nhiệm vụ được giao đã cơ bản hoàn thành.

Đầu năm 1979, Quân chủng Hải quân được giao nhiệm vụ mở hướng tiến công mới, làm chủ vùng biển và ven biển Campuchia; tiêu diệt, kìm giữ một bộ phận lực lượng phòng thủ bờ biển của địch, bảo vệ sườn và phối hợp với bộ đội binh chủng hợp thành tác chiến trên hướng ven biển, đảm trách mũi tiến công vào cảng Công Pông Xom và quân cảng Ream. Thực hiện nhiệm vụ được giao, Quân chủng Hải quân đã tiến hành nhiều hoạt động tác chiến bắt đầu từ ngày 6/1/1979 đến ngày 30/5/1979 được gọi là chiến dịch Tây Nam năm 1979, góp phần xoá sổ hoàn toàn lực lượng hải quân Pôn Pốt, giải phóng thủ đô Phnôm Pênh, thành phố cảng Công Pông Xom, vùng biển, các hải đảo, các tỉnh ven biển của Campuchia. Chiến dịch này chính thức bắt đầu bằng hoạt động cuộc đổ bộ bãi biển Tà Lơn diễn ra từ ngày 6 đến 10/01/1979.


Bộ đội Hải quân xuống tàu tham gia chiến đấu bảo vệ Tổ quốc ở biên giới Tây Nam và làm nghĩa vụ quốc tế ở Campuchia, tháng 1/1979 – Sách ảnh 60 năm HQNDVN anh hùng.

Ngày 5/1/1979, tại Sở chỉ huy tiền phương, Bộ Tư lệnh Hải quân chính thức giao nhiệm vụ cho các đơn vị: “Bí mật đánh chiếm bãi đổ bộ tại chân núi Tà Lơn, phong tỏa đường số 3 và 4, tiến đánh cảng Công Pông Xom, tiêu diệt lực lượng hải quân địch, ngăn chặn không cho tàu chúng từ quân cảng Ream, Công Pông Xom chạy ra biển, bảo vệ sườn trái đội hình đổ bộ của lữ đoàn hải quân đánh bộ”.[1]

Bãi đổ bộ Tà Lơn nằm ở phía Bắc đảo Phú Quốc của nước ta, cách thị xã Cam Pốt (Campuchia) 20km về phía Đông, cách cảng Công Pông Xom 90km về phía tây. Phía Bắc là dãy núi cao Tà Lơn, phía Nam là biển. Đường quốc lộ số 3 nối với đường quốc lộ số 4 chạy sát ven biển là con đường duy nhất nối thị xã Cam Pốt và cảng Công Pông Xom.

Đổ bộ thành công là Hải quân ta sẽ cắt đứt được con đường huyết mạch phía Đông Nam Campuchia. Phạm vi bãi đổ bộ Tà Lơn dài khoảng 300m, có nhiều bãi sú vẹt, cát, bùn, xen lẫn đá ngầm. Độ sâu sát mép nước trở ra không đồng đều từ 1m đến 2m, biên độ thuỷ triều chênh lệch từ 0,5m đến 1m. Đây là những điểm gây khó khăn cho lực lượng tàu đổ bộ của ta.

Lực lượng địch gồm Sư đoàn 164 hải quân, Trung đoàn 17 biên phòng thuộc đặc khu Công Pông Xom và tỉnh Cô Công của quân Pôn Pốt. Chúng được trang bị nhiều tàu pháo, tàu phóng lôi, săn ngầm, nhiều pháo mặt đất và pháo phòng không, có nhiều công sự, hầm hào kiên cố trên các đảo và đất liền.


Quân tình nguyện Hải quân Việt Nam thực hiện nhiệm vụ chiến đấu – Sách ảnh 60 năm HQNDVN anh hùng.

Theo kế hoạch, ta sẽ sử dụng đặc công bí mật tiền nhập đánh chiếm bãi đổ bộ, thiết lập đầu cầu. Sau khi đổ bộ thành công, hải quân đánh bộ sẽ sử dụng xe tăng, thiết giáp và xe tải nhanh chóng thọc sâu đánh chiếm các mục tiêu trên quốc lộ và các mục tiêu được giao, phối hợp cùng Sư đoàn bộ binh 325 đánh chiếm cảng Công Pông Xom và quân cảng Ream.

Đêm 4/1/1979, phân đội đặc công đầu tiên gồm 33 chiến sĩ đã bí mật xâm nhập bãi đổ bộ thành công. Đêm 5/1/1979, phân đội đặc công thứ hai gồm 54 chiến sĩ cũng đã xâm nhập thành công. 

10 giờ 30 phút ngày 6/1/1979, toàn bộ lực lượng tham gia đợt 1 chiến dịch được lệnh xuất phát. 19 giờ, các chiến sĩ đổ bộ đã đến sát chân núi Tà Lơn. Phát hiện được tàu ta, địch dùng pháo 105mm từ trận địa phía Đông Bắc bắn ra, làm nhiều cột nước tung lên phía trước các tàu đổ bộ. Lực lượng đặc công của ta bố trí sẵn quanh trận địa pháo từ trước lập tức nổ súng tiến công, buộc địch phải bỏ cả pháo đạn chạy trốn. Đây là 87 chiến sĩ đặc công nước được bí mật đổ bộ vào các đêm 4 và 5/1/1979. Sau khi làm chủ trận địa pháo, các chiến sĩ lần lượt đánh chiếm các trận địa hỏa lực khác để bảo vệ an toàn cho quân đổ bộ.

Hòa cùng tiếng súng tiến công ở chân núi Tà Lơn, pháo tầm xa 130mm ở Phú Quốc và Hòn Đốc của ta đồng loạt khai hỏa chế áp trận địa pháo của địch ở các đảo Hòn Nước, An Tây, Tre Mắm, Keo Ngựa, Kiến Vàng, Phú Dự, bảo vệ cho đội hình đổ bộ. Hỏa lực pháo của ta còn bắn phá ngã ba Môke không cho địch điều lực lượng chi viện cho Tà Lơn.


Tàu HQ-501 tiến vào khu vực đổ bộ - Sách ảnh 60 năm HQNDVN anh hùng.

Ở Tà Lơn, Tiểu đoàn 863 thuộc Lữ đoàn 126 nhanh chóng đổ lên bờ rồi tỏa ra đánh chiếm các mục tiêu quy định. Lúc này trên biển, tàu ta phát hiện 2 tàu địch đang tiến về phía đoàn tàu đổ bộ của ta. Hai tàu chiến số hiệu HQ-203 và HQ-215 thuộc Biên đội 2 cảnh giới sườn trái bãi đổ bộ lập tức sử dụng pháo bắn chặn.

Đến 23 giờ 5 phút, các tàu ta bắn chìm 2 tàu địch và bắn bị thương 1 tàu khác buộc chúng phải rút lui. Đến 1 giờ 30 phút ngày 7/1, ta phát hiện 5 tàu địch đang từ cảng quân sự Ream chạy ra biển hòng đánh lén vào đội hình đổ bộ của ta. Chờ tàu địch đến gần, các tàu HQ-05 và HQ-07 lập tức bắn vào đội hình tàu địch dữ dội. Sau ít phút giao tranh, tàu địch đi đầu bị trúng pháo chìm xuống biển, ta lại bắn cháy thêm 1 tàu nữa làm địch phải rút chạy.

Cùng thời gian này, Biên đội 1 gồm các tàu HQ-01, HQ-03, HQ-197 và HQ-205 của ta tiến về hướng quân cảng Ream. Cách cảng 1km, pháo hạm của ta bắt đầu pháo kích 30 phút vào cảng địch làm chúng hoang mang không rõ hướng tiến công chính của ta.

Theo sau Tiểu đoàn 863, các Tiểu đoàn 864, 867 cùng xe tăng, thiết giáp lần lượt đổ bộ lên bờ an toàn. Đến trưa 7/1, lần lượt Tiểu đoàn 6 và 8 của Lữ đoàn 101 được đổ quân lên bãi Tà Lơn để chốt giữ đầu cầu cho các đơn vị của Lữ đoàn 126 phát triển lên phía trước. Cuộc đổ bộ quy mô của hai Lữ đoàn 101 và 126 Hải quân đánh bộ lên bãi Tà Lơn cơ bản thành công.


Xe thiết giáp thực hiện nhiệm vụ tác chiến - Sách ảnh 60 năm HQNDVN anh hùng.

Ngày 8/1, sau khi toàn bộ lực lượng đánh bộ được đổ lên bờ, quân ta có pháo chi viện và có xe tăng, thiết giáp hỗ trợ đã đột kích nhanh chóng trên trục đường số 3 về hướng Công Pông Xom. Lúc này, lực lượng của Binh đoàn Hương Giang đã cơ động tới Công Pông Xom. Bộ binh và hải quân đánh bộ của ta hiệp đồng tấn công vào cảng Công Pông Xom. Đến 8 giờ 15 phút ngày 10/1, các ổ đề kháng cuối cùng của địch bị tiêu diệt, quân ta làm chủ cảng Công Pông Xom và phát triển tấn công quân cảng Ream.

Kết quả ta đánh bại Sư đoàn 164 hải quân và Trung đoàn 17 biên phòng của quân Pôn Pốt, tiêu diệt 1.241 tên, bắt sống 132 tên, bắt tù hàng binh 1.562 tên; bắn chìm, bắn cháy 44 tàu thuyền các loại, phá hủy 85 ô tô các loại và nhiều loại vũ khí khác. Các lực lượng địch phòng thủ trong khu vực từ Tà Lơn đến cảng Ream, Công Pông Xom đều bị ta rã, tạo điều kiện thuận lợi cho các đơn vị quân tình nguyện phối hợp với các lực lượng vũ trang cách mạng Campuchia tiến công tiêu diệt địch giành thắng lợi.

Lần đầu tiên Hải quân nhân dân Việt Nam tổ chức chiến dịch đổ bộ hiệp đồng nhiều lực lượng, đã giải phóng một phần vùng biển Campuchia và cùng lực lượng bộ binh của Binh đoàn Hương Giang tiến đánh và giải phóng cảng Công Pông Xom và Ream, tiêu diệt làm tan rã cơ bản lực lượng hải quân địch, buộc số còn lại phải tháo chạy về Cô Công, tạo điều kiện thuận lợi cho chiến dịch toàn thắng và thu được nhiều kinh nghiệm quý báu./.


[1] Lịch sử Hải quân nhân dân Việt Nam, NXB QĐND, H. 1985, tr. 323


Nguồn: Thanh Hằng – Bảo tàng Hải quân
08-07-2018
Các bài viết gần đây
Các bài viết cùng chuyên mục

s