Bức thư của cha tôi


09-04-2019
“Chị em tôi cứ bình yên lớn lên trong sự chở che của bà và mẹ, trong cái khốn khó của thời buổi bom đạn chiến tranh. Cũng như mọi người con luôn hướng về cội nguồn, hướng về cha mẹ, cùng với tháng năm, tôi cũng dần dà tích cóp được những câu chuyện về cha để lưu vào cuộc đời…”, bà Hoàng Thị Kim Hoa chia sẻ khi trao tặng bức thư kỷ vật của người cha – Liệt sĩ Hoàng Văn Đáp cho Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam.

Liệt sĩ Hoàng Văn Đáp sinh năm 1937 trong một gia đình nông dân nghèo, quê quán xã Sơn Đông, huyện Lập Thạch, tỉnh Vĩnh Phú (nay là xã Sơn Đông, huyện Lập Thạch, tỉnh Vĩnh Phúc), trú quán tại xã Minh Đông, huyện Văn Yên, tỉnh Yên Bái. Mồ côi cha từ năm 7 tuổi, năm 12 tuổi, đồng chí xung phong làm liên lạc viên cho huyện Yên Bình, tỉnh Yên Bái, sau đó tham gia lực lượng dân quân du kích tại địa phương chiến đấu bảo vệ quê hương.

Ngày 7/6/1968, đồng chí tình nguyện lên đường nhập ngũ được biên chế chiến đấu trong đội hình Đại đội 6, Tiểu đoàn 8, Trung đoàn 101, Sư đoàn 1 (thuộc Quân Giải phóng miền Nam). Ngày 12/8/1969, trong một cuộc chiến đấu ác liệt, đồng chí Hoàng Văn Đáp đã anh dũng hy sinh tại quốc lộ 13 đoạn Chơn Thành, huyện Hớn Quản, tỉnh Bình Phước.  


Liệt sĩ Hoàng Văn Đáp. Ảnh gia đình cung cấp.

Năm tháng qua đi nhưng những kí ức về người cha đáng kính luôn in đậm trong tâm trí bà Hoàng Thị Kim Hoa, con gái thứ tư của Liệt sĩ Hoàng Văn Đáp. Bà tâm sự: Từ lúc nhỏ, tôi đã rất tò mò về cha. Những lúc rảnh rỗi, tôi thường mở tập sổ sách, thư từ kỷ vật của cha tôi mà nội đã cất giữ cẩn thận trong tủ như là một báu vật ra xem. Lật từng trang sổ khi cha tôi còn ở nhà, ngoài những bài thơ ông viết là những cuộc họp, những buổi tập huấn, những kiến thức cha tôi tự học...  mục nào cũng ghi chép rất cẩn thận, chi tiết. Xem kỹ nội dung từng buổi họp mới càng thấy nể phục và càng phải học tập tinh thần phê và tự phê của cha tôi cùng các bậc cha anh thời bấy giờ.

Trong những kỷ vật còn sót lại của cha, có 3 cuốn sổ cùng một số bài thơ và một lá thư duy nhất cha viết gửi cho bà nội và gia đình đề ngày 13/7/1969. Đọc những trang thư cha tôi viết trên giấy pô-luya mỏng tang chi chít những dòng chữ đã ố vàng, tôi không sao nén được lòng mình, tôi bật khóc. Lá thư kín mít đến không còn hở một kẽ trống hay một góc giấy nhỏ nào. Thương cha tôi quá!.

Trong thư, ông gửi lời hỏi thăm sức khỏe đến nội và hình dung thấy hình ảnh của nội mừng vui, sung sướng khi nhận được thư của mình. Và cha xin lỗi nội, vì tình hình chiến sự căng thẳng nên không thể viết thư vào đúng ngày giỗ ông nội tôi - Hoàng Văn Từ được, mong nội hiểu và thông cảm. Trong thâm tâm cha luôn mong nội khỏe mạnh: “Mẹ kính nhớ! Chúc mẹ khỏe con mừng, mẹ đừng nghĩ nhiều về con mà ảnh hưởng đến sức khỏe của tuổi già, khổ tâm con lắm đấy”.


Bức thư Liệt sĩ Hoàng Văn Đáp gửi về gia đình được viết ngày 13/7/1969. Ảnh Phương Thảo.

Qua thư, Liệt sĩ Hoàng Văn Đáp thể hiện nỗi nhớ quê hương, làng xóm, gia đình sâu sắc trong những tháng ngày chiến đấu xa nhà, đặc biệt là thấu hiểu với nỗi khó khăn, vất vả mà những người mẹ nơi hậu phương đang phải gánh chịu: “Nhất là những lúc trời ngả về chiều và lúc lên đèn con lại càng nhớ nhà và nhớ mãi những lời ân cần dạy bảo của mẹ lúc con ra đi, con không thể quên được những lời nói mộc mạc và thấm thía ấy của mẹ…”

Trong thư cha không nhắc đến những gian khổ, hiểm nguy nơi chiến trường ác liệt mà vượt lên trên tất cả bức thư thể hiện ý chí quyết tâm chiến đấu giành độc lập, tự do cho quê hương, đất nước, đồng thời động viên, khích lệ để gia đình tôi yên tâm nơi quê nhà.

Cuối thư cha chúc nội và mẹ con tôi cùng bà con lối xóm luôn mạnh khỏe, kèm theo lời hẹn đợi về ngày đất nước hoàn toàn thống nhất, sẽ về đoàn tụ với gia đình. Cánh thư đã trở thành là cầu nối tinh thần quý giá giữa hậu phương và người lính, thể hiện một phần cuộc sống tâm tư, tình cảm của người lính ngoài mặt trận – những người ra đi giữ trọn lời thề cho Tổ quốc quyết sinh, họ luôn đau đáu nặng lòng với hậu phương.


Bức thư kỷ vật của Liệt sĩ Hoàng Văn Đáp được lưu giữ và phát huy giá trị tại Bảo tàng LSQS Việt Nam. Ảnh Phương Thảo.

Chiến tranh đã gây ra bao đau thương tang tóc cho các gia đình Việt Nam. Không thể tả được hết nỗi đau thế kỷ, nỗi đau của nội tôi, của mẹ tôi, của những người phụ nữ có chồng, con ra trận. Làng quê tôi đã phải gồng mình lên để chống chọi với đau thương. Số người báo tử trong xã ngày một nhiều. Cứ thấy gia đình nào có người báo tử là nội tôi lại khóc ngất. Và cái ngày ấy cũng đến, đầu năm 1973, gia đình tôi nhận được giấy báo tử của cha. Mẹ chỉ gọi cha được một tiếng rồi ngã quỵ. Còn nội tôi, nội gào lên thảm thiết, tiếng khóc xé ruột, xé gan như muốn để cha tôi nơi nào đó sẽ nghe thấy tiếng mẹ gọi mình!

Cuối tháng 4/1975, tin chiến thắng từ miền Nam dồn dập bay về. Quê tôi, cả làng, cả xã đều hướng lên chiếc loa truyền thanh của thôn. Trên nét mặt mọi người không còn vẻ lo âu như dạo tránh máy bay địch đánh phá ngày nào. Ai nấy đều háo hức, phán đoán, bình luận, nói cười tươi tỉnh. Gia đình tôi cũng như bao nhiêu gia đình khác có người thân đi bộ đội. Mọi người lặng lẽ giấu nỗi buồn riêng, hòa mình vào niềm vui lớn của dân tộc và khắc khoải mong tin tức người thân. Nội và mẹ tôi cũng vậy. Cho dù cha tôi đã có giấy báo tử nhưng cả nhà tôi vẫn không nguôi hy vọng ông vẫn còn sống. Nay giải phóng rồi, ông cũng sẽ trở về.


Bà Hoàng Thị Kim Hoa chụp ảnh cùng Đại tướng Phùng Quang Thanh và các đồng chí nguyên cán bộ Sư đoàn 1 tại buổi gặp mặt truyền thống của Sư đoàn, tháng 12/2018. Ảnh Phương Thảo.

Bức thư đã cung cấp những thông tin quý giá giúp gia đình tôi lần tìm được phần mộ của cha, dẫu đó là một hành trình đầy khó khăn. Sau 33 năm rời xa quê hương đi làm nhiệm vụ vì đất nước, ngày 7/7/2016, hài cốt của cha tôi - Liệt sĩ Hoàng Văn Đáp được gia đình đón về an táng tại nghĩa trang liệt sĩ tỉnh Yên Bái.

Cha tôi là vậy đó. Ông không phải là anh hùng, ông chỉ là một chiến sĩ như hàng nghìn chiến sĩ khác đã hy sinh. Song đối với tôi, cha luôn là một tấm gương sáng để tôi soi mình, với tất cả những gì thiêng liêng, đẹp đẽ nhất! Cha đã giúp tôi cũng như gia đình tôi vượt qua bao gian khó của cuộc đời.

Bức thư được bà Hoàng Thị Kim Hoa, con gái Liệt sĩ Hoàng Văn Đáp cất giữ làm kỷ niệm suốt 50 năm qua. Ngày 19/1/2019, trao tặng cho Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam làm hiện vật, góp phần vào việc giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ./.


Nguồn: Phương Thảo (ghi theo lời kể của bà Hoàng Thị Kim Hoa)
09-04-2019
Các bài viết gần đây
Các bài viết cùng chuyên mục

s