Thùng đựng gạo của Thiếu tướng Phan Khắc Hy


10-12-2018
Thiếu tướng Phan Khắc Hy (nguyên Phó Chủ nhiệm Tổng cục Hậu cần) sinh năm 1927 tại xã Đức Yên, huyện Đức Thọ tỉnh Hà Tĩnh. Ông tham gia hoạt động cách mạng từ năm 1945, nguyên là Phó Tư lệnh Đoàn 559 Bộ đội Trường Sơn, người mà cả cuộc đời đã gắn với binh nghiệp. Năm 23 tuổi, ông đã là Tỉnh đội trưởng, Phó Bí thư tỉnh ủy, tham gia nhiều binh chủng: bộ binh, không quân, hậu cần, xây dựng... Ông đã trực tiếp chỉ huy tuyến chi viện chiến lược của ta trên đường Trường Sơn và cũng trải qua nhiều khó khăn vất vả để tuyến đường hoạt động thông suốt.

Sau đại thắng mùa Xuân năm 1975, gia tài ông mang về cho vợ là chiếc ba lô đầy cứng, lỉnh kỉnh, nào là bi đông, ăng gô, tăng, võng… Trong đó, chiếc thùng đựng gạo là một kỷ vật đặc biệt đã gắn bó với ông trong những năm tháng trên tuyến đường Trường Sơn.

Chiếc thùng là một món quà của đồng đội tặng ông khi đồng chí đó được chuyển sang đơn vị khác năm 1971. Thùng được gò bằng nhôm cứng, màu trắng xám, hình trụ tròn, chiều cao 36cm, đường kính 30cm, nhìn trông giống như chiếc thùng gánh nước, có nắp đậy rất kín đáo, phía dưới đáy thùng đã bị nhiều vết thủng lỗ chỗ. Ông thường dùng đựng gạo, lương khô và một số đồ dùng cá nhân. Trên đường hành quân trong rừng Trường Sơn, gặp lúc trời mưa, chiếc thùng còn dùng đựng công văn, tài liệu, phục vụ chỉ đạo công tác vận chuyển hàng vào chiến trường miền Nam.


Thiếu tướng Phan Khắc Hy. Ảnh Internet.

Những kỷ niệm thời chiến tranh luôn ghi khắc sâu đậm trong ông, trong đó có cả thời khắc đón Tết Nguyên đán ở Trường Sơn xưa. Ngày Tết dân tộc luôn đem đến giờ phút thiêng liêng trong tâm hồn của tất cả mọi người Việt Nam, kể cả trong chiến đấu. Đặc biệt là Tết Ất Mão năm 1975 với bầu không khí thiêng liêng, trọng đại vẫn luôn hiện hữu trong tâm trí vị tướng.

Năm đó, ông cùng một số đồng chí đi kiểm tra công tác chuẩn bị đón Tết ở Trường Sơn. Tuy còn khó khăn nhưng công tác hậu cần được anh em tổ chức khá chu đáo và ấm áp. Các trạm đều chuẩn bị từ trước, nào lá dong kiếm trong rừng, lợn, rau xanh… tự chăn nuôi, trồng trọt. Còn gạo nếp, đậu xanh từ miền Bắc hậu phương chuyển vào. Những tấm bánh chưng được gói và nấu vào ngày 29 Tết để cấp cho bộ đội hành quân mỗi người một tấm bánh vuông vức, với chè gói, thuốc lá để ăn Tết.  Nhìn các chiến sĩ nuôi quân chuẩn bị gói nấu bánh chưng, làm dưa cải… mà vẻ mặt ai cũng hồ hởi, vui tươi.

Ông cùng một số đồng chí cán bộ đi xe con, mang theo chiếc thùng để đựng quà cho các anh chị em. Một thùng quà nào là kẹp tóc, lược, cho các chị em, còn trà, thuốc lá cho các anh nam.


Thùng đựng gạo của Thiếu tướng Phan Khắc Hy. Ảnh BTHC.

Thiếu tướng Phan Khắc Hy kể rằng: “Cả cung đường Trường Sơn không khí như một ngày hội với các đoàn quân đi vào mặt trận, cùng hàng ngàn chiếc xe vận tải rầm rập đi vào, đi ra chở vũ khí tiếp tế. Đoàn xe “tuôn” như một dòng suối đổ ra mặt trận. Đáng lẽ tối hôm mồng Một, chúng tôi sang Trung Đoàn 4 công binh nhưng “dòng  xe” làm chúng tôi bị “kẹt” lại bên này đường 19 - con đường nối từ Quy Nhơn lên Pleiku sang Stung Treng (Campuchia) - phải nằm lại ở trung đội công binh. Do con đường “bị” 6 tiểu đoàn (gần 1.000 xe cơ giới) chở hàng, chở quân vào, sau đó lại nườm nượp quay ngược ra. Trong khi đó, cùng đi với đoàn chúng tôi còn có Sư đoàn 316 với 500 xe đi vào. Đường Trường Sơn dã chiến “phải đón” một lượng xe vận tải, cơ giới khá lớn đã khiến tôi phải ra đứng làm chỉ huy giao thông điều khiển, ra hiệu cho các xe tránh nhau”.

Trở về cuộc sống đời thường, ông vẫn dùng chiếc thùng để đựng đồ dùng trong nhà. Trong dịp đến sưu tầm hiện vật, thấy sự nhiệt tình và tâm huyết của các đồng chí trong đoàn công tác của Bảo tàng Hậu cần, ông rất phấn khởi tặng lại những kỷ vật giản dị của một thời binh nghiệp để Bảo tàng phát huy giá trị, tiêu biểu trong đó là chiếc thùng đựng gạo.

Trao lại chiếc thùng từng gắn bó trong suốt những năm tháng ở Trường Sơn, Thiếu tướng Phan Khắc Hy giãi bày: “…Mong sao thế hệ tuổi trẻ ngày nay luôn phát huy truyền thống của cha anh, những người đã chiến đấu, hy sinh xương máu, hiến dâng cả cuộc đời cho ngày toàn thắng và độc lập tự do của dân tộc”. Hiện vật hiện được giới thiệu ở phần trưng bày về công tác bảo đảm hậu cần trong kháng chiến chống Mỹ cứu nước (1954 -1975) tại Bảo tàng Hậu cần./.


Nguồn: Trần Mai Chi – Bảo tàng Hậu cần
10-12-2018
Các bài viết gần đây
Các bài viết cùng chuyên mục

Trận đánh tiêu biểu

Ký ức về trận đánh trên cao điểm 875 Đắk Tô (tháng 11/1967)

Trận quyết chiến của bộ đội chủ lực Mặt trận Tây Nguyên với Lữ đoàn dù 173 Mỹ tại cao điểm 875 trên vùng rừng núi Đắk Tô, tỉnh Kon Tum năm 1967 đi vào lịch sử hơn nửa thế kỷ. Nhưng ký ức trận chiến ác liệt ngày đó vẫn không phai mờ trong tâm trí của những lính trực tiếp chiến đấu, trong đó có Cựu chiến binh Nguyễn Trần Kiêm.

Nhân vật Sự kiện

Công tác chi viện của Đoàn 125 Hải quân trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân 1975

Bước sang năm 1975, cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước có nhiều chuyển biến thuận lợi cho ta. Vì vậy, Bộ Chính trị Ban Chấp hành Trung ương Đảng hạ quyết tâm sớm giải phóng miền Nam thống nhất đất...

s